Kwiat

Autor: | Opublikowane w O liściach i owocach Brak komentarzy | Tagi:

Gdybyśmy zwierzę pozbawili żołądka, to wnet żyć by przestało, albowiem nie byłoby w stanie ani przyjmować, ani przerabiać pokarmów. W takim samem położeniu będzie drzewo, jeśli zerwiemy z niego wszystkie liście i poodcinamy korzenie: natychmiast schnąć wtedy zacznie. Dlatego też korzeń i liście nazywamy częściami rośliny, niezbędnymi dla jej życia: bez nich roślina obejść się i istnieć nie może. Lecz, oprócz opisanych, roślina ma jeszcze inne części, bez których obejść się może sama, które jednak są niezbędne do wydania potomstwa. Wiemy, że zwierzę może żyć, nie wydając wcale potomstwa; ale wówczas wraz z jego śmiercią znikają wszelkie ślady tego, że kiedyś istniało ono na ziemi. Gdybyśmy też na pewnej roślinie obcięli wszystkie kwiaty, nie zginęłaby od tego; dokończyłaby bez przeszkód swego żywota, lecz i znikłaby bez śladu, nie zostawiwszy potomstwa.

Widocznie więc kwiaty są rozrodczymi częściami rośliny; kwiat z biegiem czasu dojrzewa i zamienia się w owoc, zawierający nasienie, a w nasieniu znajduje się zarodek przyszłej rośliny.

Weźmy do ręki kwiat jakiejkolwiek rośliny, Na przykład lilii. Przede wszystkim rzuci nam się w oczy kilka pięknie zabarwionych listków, zwanych płatkami; składają one zewnętrzne okrycie kwiata, noszące nazwę korony. Wewnątrz kwiata znajdziemy kilka stojących wokoło grubych nitek, czyli pręcików, z których każdy zakończony jest na wierzchołka niewielką torebką. Z tych torebek po dojrzeniu pręcików wysypuje się drobny żółty pyłek. Pośrodku między pręcikami znajduje się grubszy od nieb słupek, zawierający w dolnej rozdętej części nierozwinięte jeszcze nasiona czyli zalążki.

Takie są tedy główniejsze części składowe kwiata: zewnątrz ma on barwną koronę, w środku kilka pręcików z torebkami pyłku na czubkach, oraz słupek, z którego rozwija się przyszłe nasienie. W wielu kwiatach na zewnątrz barwnej korony są jeszcze zielone listki, stanowiące kielich kwiata.

Lecz kwiat sam przez się nie jest w stanie dojrzeć i nie zawsze jego słupek może się rozwinąć w nasienie. Nastąpić to może tylko wówczas, kiedy trochę drobnych ziarnek pyłku z pręcików upadnie na słupek i przedostanie się do znajdującego się w jego wnętrzu niedojrzałego nasionka. Wówczas nasienie zaczyna się rozwijać, rosnąć i wykształcać coraz bardziej, korona i pręciki więdną i opadają, a dolna część  słupka rośnie, przyjmując pomału postać przyszłego owocu. Owoc jest z początku mały, po czym zwiększa się stopniowo i dojrzewa. We wnętrzu owocu znajdują się nasiona; każde z nich może rozwinąć się w nową roślinę.

Każde nasienie zawiera zarodek przyszłej rośliny. Jeżeli przyjrzymy się dokładnie ziarnku grochu, fasoli,            żołędzi i wielu innym  nasionom, to spostrzeżemy, iż składają się one z dwóch połówek, połączonych w jednym miejscu za pomocą cienkiego wiązania. Te dwie połówki nasienia zowiemy liścieniami; w miejscu, gdzie liścienie się ze sobą zrastają, znajduje się zarodek.

Jest on zazwyczaj bardzo drobny, u różnych roślin rozmaitej dochodząc wielkości. Dość duży jest na przykład, w fasoli, gdzie po zdjęciu skórki części zarodka widać wyraźnie w postaci sporego kiełka.